ၶမ်ႇပၼီႇႁဝ်းၶႃႈ တိုၵ်ႉယိပ်းၵမ်ဝႆႉ ပၢႆးဝူၼ်ႉဢၼ်ဝႃႈ “ၼမ်ႉၵတ်ႉ တေပဵၼ်ၸၢတ်ႈပၢၼ် ၼႂ်းၶမ်ႇပၼီႇ လႄႈ ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈ ၸၢင်ႊပဵၼ် ဝိၺဵၼ်ႇမၼ်း” တႃႇ Glacial Acetic Acid/Acetic Acid CAS 64-19-7.
ၶွမ်ႇပၼီႇႁဝ်းၶႃႈ တိုၵ်ႉယိပ်းၵမ်ဝႆႉ ပၢႆးဝူၼ်ႉဢၼ်ဝႃႈ “ၼမ်ႉၵတ်ႉၼႆႉ တေပဵၼ်ၸၢတ်ႈပၢၼ် ၼႂ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး လႄႈ ၸၼ်ႉထၢၼ်ႈၼႆႉ ၸၢင်ႊပဵၼ် ဝိၺဵၼ်ႇမၼ်း” တႃႇ , ႁဵတ်းၵၢၼ်ၶတ်းၸႂ် တႃႇတေသိုပ်ႇႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်၊ ႁဝ်းၶႃႈၶတ်းၸႂ် ႁႂ်ႈလႆႈလီတီႈသုတ်း တႃႇတေၵေႃႇသၢင်ႈ ပိူင်ၵၢၼ်ၸတ်းၵၢၼ် ပၢႆးသၢႆႊ တႃႇတေလဵပ်ႈႁဵၼ်း တၢင်းႁူႉ ဢၼ်မီးတူဝ်ထူပ်း တင်းၼမ် တႃႇတေႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ လႄႈ လၢႆးႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ဢၼ်ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ တႃႇတေႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ ဢၼ်ႁွင်ႉဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ၊














ၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ဢႅတ်ႉသိတ်ႉၼမ်ႉၶႅင်/ဢႅတ်ႉသိတ်ႉ
ဢႅတ်ႉသိတ်ႉၼမ်ႉၶႅင်/ဢႅတ်ႉသိတ်ႉဢႅတ်ႉသိတ်ႉၼႆႉ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈ လူၺ်ႈလွၵ်းလၢႆးပိူင်လူင် သွင်ဢၼ် ဢၼ်ပဵၼ် လွင်ႈႁူမ်ႈပွင်းထၢတ်ႈ လႄႈ လွင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ မႅင်းပႅၵ်ႉတီးရီးယႃး ႁူင်။ ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ လွၵ်းလၢႆး biosynthesis (လွင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ မႅင်းပႅၵ်ႉတီးရီးယႃး ႁူင်) ၼႆႉ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႆႈ ၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ မွၵ်ႈ 10% ၵူၺ်းသေတႃႉ မၼ်းတိုၵ်ႉပဵၼ် လွၵ်းလၢႆး ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈသေပိူၼ်ႈ တႃႇႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၼမ်ႉမၼ်းၸဵမ်းယူႇ။ ၼႆႉပဵၼ်ယွၼ်ႉဝႃႈ ပၵ်းပိူင်လွင်ႈလွတ်ႈၽေးတၢင်းၵိၼ် ၼႂ်းလၢႆၸိုင်ႈမိူင်း ပၼ်ၶေႃႈပူင်ဝႃႈ ၼမ်ႉမၼ်းၸဵမ်း ဢၼ်ယိူင်းဢၢၼ်းတႃႇၵူၼ်းႁဝ်းၵိၼ်ၼၼ်ႉ တေလႆႈဢဝ်မႃးတီႈ ပၢႆးၸႂ်ၼႆယဝ်ႉ။ မွၵ်ႈ 75% ၶွင် ဢႅတ်ႉသိတ်ႉၼမ်ႉၶႅင်/ဢႅတ်ႉသိတ်ႉ ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၼႂ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၼၼ်ႉ လႆႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃး လူၺ်ႈ လွင်ႈထၢတ်ႈ methanol carbonylation သေ ဢၼ်ၵိုတ်းဝႆႉၼၼ်ႉ လႆႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃး လူၺ်ႈလၢႆးႁဵတ်းသၢင်ႈတၢင်ႇဢၼ်ယဝ်ႉ။