ႁဝ်းၶႃႈတိုၼ်းယိပ်းၵမ်ဝႆႉ လၵ်းၵၢၼ် “ၼမ်ႉၵတ်ႉဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ၵုင်ႇမုၼ်သုင်သုတ်း” ၼၼ်ႉယူႇ။ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈပၼ်ၵႂၢမ်းမၼ်ႈ တဵမ်ထူၼ်ႈ တႃႇတေပၼ် ၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်းႁဝ်းၶႃႈ ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ ဢၼ်ၶႄႉၶဵင်ႇၵၼ်လႆႈ၊
ႁဝ်းၶႃႈတိုၼ်းယိပ်းၵမ်ဝႆႉ လၵ်းၵၢၼ် “ၼမ်ႉၵတ်ႉဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ၵုင်ႇမုၼ်သုင်သုတ်း” ၼၼ်ႉယူႇ။ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈပၼ်ၵႂၢမ်းမၼ်ႈ တဵမ်ထူၼ်ႈ တႃႇတေပၼ် ၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်းႁဝ်းၶႃႈ ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ ဢၼ်မီးၵႃႈၶၼ် ၶေႉၶဵင်ႇၵၼ်၊မိူင်းၶႄႇ ၾူမ်းဢႅတ်ႉသိတ်ႉ 85 လႄႈ ၾူမ်းဢႅတ်ႉသိတ်ႉ 94%, ႁဝ်းၶႃႈယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ လွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးလီၼႆႉ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၽွၼ်းလီၵၼ် လႄႈ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈ တင်းသွင်ၽၢႆႇ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်မႃးယူႇ။ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၵေႃႇတင်ႈ လွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်း ၶၢဝ်းယၢဝ်း လႄႈ ဢၼ်ဢွင်ႇမၢၼ် တင်း ၵူၼ်းသိုဝ်ႉၶၢႆ တင်းၼမ် လူၺ်ႈ လွင်ႈယုမ်ႇယမ် ၼိူဝ် ၵၢၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ ဢၼ်ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉ လႄႈ လွင်ႈသိုဝ်ႈယူဝ်း ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ လႆႈၸိုဝ်ႈသဵင်သုင် လူၺ်ႈလွင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်လီႁဝ်းၶႃႈ။ လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ဢၼ်လီလိူဝ်ၼၼ်ႉ တေလႆႈမုင်ႈမွင်း ႁႂ်ႈပဵၼ် လၵ်းၵၢၼ် လွင်ႈသိုဝ်ႈယူဝ်းႁဝ်း။ လွင်ႈၼပ်ႉယမ် လႄႈ လွင်ႈမၼ်ႈၵိုမ်း တေၵိုတ်းဝႆႉမိူၼ်ၵဝ်ႇ။

ႁဝ်းၶႃႈတိုၼ်းယိပ်းၵမ်ဝႆႉ လၵ်းၵၢၼ် “ၼမ်ႉၵတ်ႉဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ၵုင်ႇမုၼ်သုင်သုတ်း” ၼၼ်ႉယူႇ။ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈပၼ်ၵႂၢမ်းမၼ်ႈ တဵမ်ထူၼ်ႈ တႃႇတေပၼ် ၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်းႁဝ်းၶႃႈ ၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉ ဢၼ်ၶႄႉၶဵင်ႇၵၼ်လႆႈ၊
2019 ၶိုၵ်ႉတွၼ်းၶႄႇ ၾူမ်းဢႅတ်ႉသိတ်ႉ 85% လႄႈ ၾူမ်းဢႅတ်ႉသိတ်ႉ 94%, ႁဝ်းၶႃႈယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ လွင်ႈၵပ်းသိုပ်ႇၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးလီၼႆႉ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈလႆႈၽွၼ်းလီၵၼ် လႄႈ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈတင်းသွင်ၽၢႆႇ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်မႃးယူႇ။ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈၵေႃႇတင်ႈ လွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်း ၶၢဝ်းယၢဝ်း လႄႈ ဢၼ်ဢွင်ႇမၢၼ် တင်း ၵူၼ်းသိုဝ်ႉၶၢႆ တင်းၼမ် လူၺ်ႈ လွင်ႈယုမ်ႇယမ် ၼိူဝ် ၵၢၼ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ ဢၼ်ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉ လႄႈ လွင်ႈသိုဝ်ႈယူဝ်း ၼႂ်းၵၢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ လႆႈၸိုဝ်ႈသဵင်သုင် လူၺ်ႈလွင်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်လီႁဝ်းၶႃႈ။ လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ဢၼ်လီလိူဝ်ၼၼ်ႉ တေလႆႈမုင်ႈမွင်း ႁႂ်ႈပဵၼ် လၵ်းၵၢၼ် လွင်ႈသိုဝ်ႈယူဝ်းႁဝ်း။ လွင်ႈၼပ်ႉယမ် လႄႈ လွင်ႈမၼ်ႈၵိုမ်း တေၵိုတ်းဝႆႉမိူၼ်ၵဝ်ႇ။